Đây là phiên bản của ý tưởng “chia đôi thăng bình Dương”, từng được một đô đốc Trung Quốc nêu ra với tư lệnh quân đội Mỹ tại thăng bình Dương hồi đầu năm 2008
Đài Loan là một trong các phép thử của mối quan hệ Mỹ - Trung và của chính sách tái thăng bằng mà chính quyền Mỹ đang thực hành. Tuy vậy, Ngoại trưởng Mỹ Hillary Clinton trước đây từng bác mọi ý tưởng phân chia khu vực ảnh hưởng ở yên bình Dương. Dù vậy, Mỹ cũng đồng ý thành lập tổ công tác Mỹ - Trung để trên dưới giải pháp cho các vấn đề hệ trọng.
Tháp tùng bộ trưởng quốc phòng thăm Mỹ lần này, chủ nhiệm ban đối ngoại thuộc Bộ Quốc phòng Quan Hữu Phi cho biết trong vấn đề tranh chấp trên biển Đông, “Trung Quốc khôn xiết khiên chế”.
Then chốt Trung Quốc. Từ năm 2010, chính quyền Barack Obama bắt đầu điều chỉnh chiến lược toàn cầu, đặt trọng điểm vào khu vực châu Á, đề ra chính sách xoay trục với trọng điểm xây dựng một hệ thống răn đe tiềm tàng đối với Trung Quốc dựa trên hai cột trụ, đó là tăng cường binh lực không - hải quân và gia cố các quan hệ an ninh quốc phòng với các đồng minh đối tác ở châu Á - Thái Bình Dương.
Cách nói này nhằm tạo nên một lớp hỏa mù nhằm gây nhiễu cho quan hệ của Mỹ với các nước ở khu vực, song song khai triển điều mà ban lãnh đạo mới của Trung Quốc đeo đuổi là “xây dựng mô hình quan hệ nước lớn kiểu mới” trên cơ sở trọng lẫn nhau và cộng tác cùng thắng. Chính sách này những năm qua kích hoạt các xung đột giữa Trung Quốc với các nước hàng xóm, tạo cho Mỹ một vị thế thuận tiện vừa là một bên của ván bài quyền lực, vừa là trọng tài cho các cuộc xung đột.
Phía Trung Quốc vừa xoa dịu Mỹ, vừa đòi hỏi Mỹ trọng lợi. Lập trường của Chuck Hagel từ khi lên ra cái điều trưởng quốc phòng Mỹ là “chống lại sự thay đổi nguyên trạng bằng vũ lực”. Mỹ sẽ sử dụng con bài Đài Loan, cũng như các đòn bẩy khác theo cách thức nào, các cuộc đối thoại cũng như hoạt động hiệp tác quân sự sẽ được tăng cường ở mọi cấp độ giữa quân đội hai nước trong thời kì tới có tạo nên “tin cậy chiến lược” Mỹ - Trung hay không sẽ trở nên rõ ràng trong một tương lai không xa.
Bình diện thứ hai là theo đuổi chủ trương đưa Trung Quốc trở thành “cường quốc biển” theo hướng bành trướng với vỏ bọc bảo vệ những lợi ích then chốt của Trung Quốc.
Chính các hành động khiêu hấn của Trung Quốc với các nước láng giềng trong vấn đề biển đảo đã tạo nhịp cho Mỹ tái liên hệ vào châu Á và tăng cường sự hiện diện tại biển Đông, sử dụng chính sách tái thăng bằng để khiên chế sự phát triển của hải quân Trung Quốc.
Tại cuộc hội thoại lần này, ông Hagel nhắc lại quan điểm trung lập với các tranh chấp chủ quyền song nhấn mạnh rằng các dị đồng phải được giải quyết một cách hòa bình, “không có sự áp bức”.
Cạnh tranh và thỏa hiệp như hai mặt của một đồng tiền trong quan hệ giữa các nước lớn. Tại cuộc gặp gỡ ở Washington mới rồi, Bộ trưởng Thường Vạn Toàn tuyên bố nếu Mỹ ngừng bán khí giới cho Đài Loan, Trung Quốc sẽ coi xét việc điều chỉnh phân bố quân sự của mình.
Tướng Thường Vạn Toàn nêu lại quan điểm của chủ toạ Trung Quốc Tập Cận Bình rằng “Thái Bình Dương đủ rộng cho cả Trung Quốc và Mỹ”. Phía Mỹ chưa đưa ra bất kỳ phản ứng gì. Tàu bay và tàu chiến Mỹ vẫn theo dõi chặt hoạt động quân sự của Trung Quốc từ các vùng đặc quyền kinh tế của nước này.
TS NGUYỄN NGỌC TRƯỜNG. Tuy nhiên, đừng ai tơ tưởng rằng Trung Quốc sẽ bán rẻ ích lợi cốt lõi của mình, và đừng ai đánh giá thấp ý chí và kiên tâm của chúng tôi trong việc bảo vệ bờ cõi, chủ quyền và các quyền trên biển”. Còn Tổng thống Obama trong cuộc gặp thượng đỉnh tại California hồi tháng 6 đã tặng chủ toạ Trung Quốc một ghế băng bằng gỗ đỏ Cali, hàm chứa một ẩn ý sâu xa: Trong mối quan hệ “kiểu mới” ấy, Trung Quốc có thể ngồi cùng với Mỹ trên một ghế dài, nhưng cũng chỉ ngồi trên một chiếc ghế như thế mà thôi! Mỹ chưa hề công nhận Trung Quốc như một cường quốc thế giới.
Tàu tuần duyên Trung Quốc trực tính thử thách năng lực tàu tuần duyên Nhật (phía sau) tại khu vực đảo tranh chấp Senkaku/Điếu Ngư - Ảnh: Reuters Phương diện thứ nhất là đối phó với chính sách xoay trục của Mỹ sang châu Á.
Bộ trưởng Quốc phòng Trung Quốc Thường Vạn Toàn sử dụng cuộc gặp gỡ lần này để giãi tỏ quan ngại về chính sách tái cân bằng chiến lược của Mỹ “tiếp tục làm phức tạp tình hình trong khu vực”, khuyến nghị Mỹ khi chuyển hướng chiến lược sang châu Á không nên tập kết vào bất kỳ một nước nào, “mong muốn chiến lược tái thăng bằng của Mỹ sẽ dàn đều cho các nước khác nhau bởi cốt lõi của việc này là mang lại sự cân bằng”, nhắc Mỹ phải cân nhắc “những quan ngại an ninh” của Trung Quốc.
Nhưng phát biểu tại cuộc họp báo chung ở Lầu Năm Góc, ông Thường Vạn Toàn vẫn nhất thiết: “Chúng tôi thẳng tắp nhấn mạnh rằng các tranh chấp có hệ trọng cần được giải quyết ưng chuẩn hội thoại và thương thảo. Ngay tại châu Á, chính sách của Mỹ vẫn là ngăn chặn Trung Quốc “cá chép vượt vũ môn”.
Không có nhận xét nào:
Đăng nhận xét