Thứ Năm, 22 tháng 8, 2013

Đối ngoại chia sẻ ngay thỉnh thoảng là âm nhạc.

Đều có sáng tác các tác phẩm kinh điển Polonaise hoặc lấy cảm hứng từ Polonaise để viết riêng cho một loại nhạc cụ nào đó)

Đối ngoại đôi khi là âm nhạc...

Đại sứ Stefan Czmur cũng nhận lời mời của Đại sứ Tạ Văn Thông từ trước đó rất lâu nhưng chưa thể thu xếp được.

Ngày đó, Polonaise thường được chơi ở nhịp 3/4, tốc độ vừa phải và sáng tác cho một loại nhạc cụ nào đó như violon, piano… Sau này, các dàn nhạc trình diễn Polonaise hay bắt đầu xuất phát bởi một giai điệu dịu dàng do dàn dây diễn đạt được phối hợp với kèn gỗ, điểm xuyết những âm thanh trong trẻo của nhạc cụ phụ trợ.

Một lý do khác nữa là con trai của ông Czmur cũng dành nhiều tình cảm cho Việt Nam và mong có dịp được nếm những món ăn Việt. Ông Czmur cười thoải mái: Đội Việt Nam đôi khi cho vào đội hình hơn 12 người, nên mấy lần làm bàn bị phát hiện số người dôi, thế là trọng tài phạt.

Trên đường trở về Đại sứ quán, Đại sứ Thông nhận xét: Trước kia, người làm đối ngoại chủ yếu là trực tiếp bằng ngoại giao chính trị, bàn chuyện chính trị khi gặp nhau.

Vừa thưởng thức các món ăn tuyệt ngon của người Việt, con trai Đại sứ Ba Lan vừa hồ hởi dự câu chuyện của chúng tôi. Đại sứ Czmur san sớt: Ông và gia đình rất thích nghe Polonaise và chính cô cháu gái còn chơi được bản Polonaise lừng danh của Oginski trên piano của gia đình.

Ngày nay để phục vụ chính trị đối ngoại, đôi khi qua con đường ngoại giao ẩm thực, âm nhạc, văn hóa, hỏi han quan tâm từ chuyện gia đình đến những chủ đề nhẹ nhõm, nhân bản khác cũng đem lại hiệu quả không ngờ. Michel Kleofas Oginski (1765 -1833) là một nhà chính trị, nhà ái quốc nức tiếng của Ba Lan, tuy không đi vào sự nghiệp âm nhạc nhưng ông để lại nhiều bản Polonaise kiệt tác, có ảnh hưởng nhất thiết đến sự phát triển âm nhạc Ba Lan thế kỷ XIX và được công chúng nhiều nước yêu thích.

Ông tỏ tường: Con tôi bị tai nạn, đi lại rất khó khăn nhưng nó vẫn muốn tham dự bữa tiệc này. Đại sứ Stefan Czmur xúc động cảm ơn Đại sứ Tạ Văn Thông đã tặng gia đình ông món quà ý nghĩa: được thưởng thức ẩm thực Việt Nam, bàn luận về âm nhạc và cùng ôn lại những câu chuyện hích trong quá cố.

Đến vũ khúc Polonaise  Trong bữa tiệc, chúng tôi cũng không quên bàn về thể loại Polonaise của Ba Lan. Tôi cũng sẽ xa quê hương, nhưng chỉ 4 năm đi công tác chứ không như ông Oginski". Lý do đãi khách của Đại sứ Tạ Văn Thông là ông chuẩn bị kết thúc nhiệm kỳ công tác tại Na Uy.

Ngoại ô Vacsava- quê hương của Oginski và Đại sứ Stefan Czmur. Đại sứ Tạ Văn Thông chia sẻ: "Năm 2011, Đại sứ quán Việt Nam ở Oslo đã tổ chức Ngày Văn hóa Du lịch Việt Nam tại Na Uy mời Đoàn ngoại giao, nhiều đơn vị đảm đương văn hóa, du lịch nước bạn và Việt Nam đến dự. Đó là những món phở, chả lụa, nem, thịt bò xào lúc lắc, rau sống, canh… mỗi thứ một ít. Tỉ dụ như nhà hàng Nhật họ thường bố trí tổng thể toát lên đúng là Nhật mà không lẫn với ai: Ngoài món ăn Nhật, nhà hàng bài trí kiểu Nhật, người phục vụ mặc kimono, chào mời kiểu Nhật, ngoài cửa hàng cũng treo biển tiếng Nhật, thiết kế kiểu Nhật… và nhà hàng các nước khác cũng nên làm như vậy.

Đại sứ Việt Nam ôm chặt từng người trong gia đình ông Stefan Czmur rồi tiễn gia đình Đại sứ ra tận xe. Người ta đã dựng một bộ phim về cuộc đời Oginski. Chúng tôi theo sát, đỡ chàng trai vào bàn ăn và gọi các món ăn Việt mà gia đình đại sứ Ba Lan thích.

Mọi người đều hợp nhất ý kiến rất đơn giản là nhà hàng của nước nào thì nên có phong cách toàn diện về nước đó, chứ không chỉ đặc trưng bởi món ăn.

Đại sứ Stefan Czmur xúc động: "Âm nhạc dễ kết nối mọi người với nhau. Đại sứ Stefan Czmur ăn vận giản dị bước xuống xe và đích thân đỡ con trai mình từ ô tô. Tại sự kiện này, các vị khách Na Uy đã phải trằm trồ trước sự phong phú, đặc sẵn của ẩm thực, âm nhạc, văn hóa dân gian của Việt Nam". Đôi khi Trường tổ chức đấu bóng đá giao hữu giữa đội Việt Nam và đội chủ nhà.

Đó là một trong những vũ khúc cổ của người Ba Lan, khởi phát từ khoảng thế kỉ XVI. Đại sứ Tạ Văn Thông và tôi ra đón khách. Đó đích thực là một trải nghiệm có ý nghĩa. Tuy nhiên, sự gắn bó, tình cảm quý mến giữa 2 vị trưởng cơ quan đại diện Việt Nam và Ba Lan tại Na Uy đã được thiết lập từ trước đó rất lâu, đặc biệt là giai đoạn Việt Nam còn chiến tranh.

Từ hương vị Việt   Trong cái nắng chiều tháng 7 lung linh và vàng ấm của Oslo, chúng tôi đến quán Hải Café (một trong những quán ăn Việt Nam mở sớm nhất tại Oslo) và đợi chừng 10 phút thì xe Đại sứ Ba Lan xuất hiện. Năm 1823, vào tuổi 58 tuổi, ông viết bản Polonaise bất hủ "giã biệt giang san”, tiếng Ba Lan là Pozegnanie Ojczyzny - Đó là bản Polonaise số 13 cung La thứ.

Ấn tượng Việt Nam  Khách vào quán Hải Café ngày một đông và phần lớn là người Na Uy.

Còn người đương chức cương vị Đại sứ của sơn hà Ba Lan tại Na Uy thì mới hết một năm đầu của kỳ hạn công tác.

Đoạn giữa của Polonaise có violon, piano chơi một đoạn đặc thù của loại thể này theo kiểu sinh động, tiết tấu dập dồn, dâng trào biểu thị âm hình, lối phát triển của riêng Polonaise (Các nhạc sĩ nổi tiếng như Bach, Beethoven, Sopanh. Đi cùng Đại sứ Ba Lan còn có cô cháu ngoại xinh của ông. Đây là một trong những hoạt động phong phú với sự phối hợp giới thiệu văn hóa - ẩm thực - âm nhạc với các tiết mục trình diễn của các nghệ sĩ từ Việt Nam sang và được công chúng rất tán dương.

Chúng tôi vừa dùng cơm tối vừa nói chuyện thân mật. Trong phim, ông đứng hồi lâu dưới ngôi nhà quen thuộc của nhân tình rồi nuốt nước mắt để rồi phát xuất đi Italy mãi mãi.

Ông kể ngày đó học viên Việt Nam sang học khá đông, họ học lái tàu bay vận tải, sửa chữa kỹ thuật, chỉ huy mặt đất, quản lý bay… Các học viên Việt Nam chăm học, tinh thần đồng đội tốt, lý thuyết và thực hành vững và yêu thể thao.

Lê thái hoà    (Đại sứ quán Việt Nam tại Na Uy). Đã chiều muộn, chúng tôi chia tay nhau. Ông nói thêm: Các học viên Việt Nam cười xòa hồn nhiên, nói họ muốn đông người tham dự để vui là chính, chứ không phải máu ăn thua, thế là cả trọng tài, người thắng, thua đều hể hả với những cốc bia ủi bọt trong căng-tin của trường. Đại sứ Stefan Czmur bồi hồi nhớ lại thời kì hậu thổ tác tại Trường huấn luyện không quân ở Vacsava.

Nhà chính trị Oginski vốn có tâm hồn nghệ sĩ lớn và thế cuộc trôi nổi, nhưng tận sâu thẳm trong tim, nỗi buồn lớn nhất có lẽ là dự cảm rằng mình sẽ biệt ly người tình mãi mãi mà không thể trực tiếp nói lời chia tay (người xưa quan niệm có 2 nỗi đau khôn xiết trong đời người là tử biệt, sinh ly).

Ông cũng thoáng thấy một nỗi đau khác đè nặng lên con tim đó là hiểu rằng chuyến đi này có thể xa giang san lâu lắm và từ nay nỗi nhớ quê hương sẽ luôn thường trực trong lòng ông.

Không có nhận xét nào:

Đăng nhận xét